Indien je geen pups van je hond wilt, adviseren wij je haar uit gezondheidsoverwegingen te laten castreren. Castratie van een teef gebeurd door middel van het operatief verwijderen van de eierstokken.
‘In de volksmond’ wordt het onvruchtbaar maken van een teef meestal sterilisatie genoemd. Bij een sterilisatie worden de eileiders onderbroken en blijft de loopsheid bestaan. Aangezien wij de eierstokken (en soms ook de baarmoeder) verwijderen, spreken we over castratie.
Voordelen castratie
- Het voorkomt de loopsheid
Een loopse teef heeft 3 weken lang bloederige uitvloeiing, kan niet los lopen en trekt (niet gecastreerde) reuen aan. Voor sommige eigenaren is deze situatie zeer onpraktisch. Dit hangt af van jouw situatie.
- Het voorkomt schijnzwangerschap
Hysterisch gedrag, onrust, depressief gedrag, melkproductie, agressief gedrag naar andere honden, nestjes graven op ongewenste plekken: schijndracht kan behoorlijk vervelend zijn voor zowel jou als voor je hond.
- Geen kans op een baarmoederontsteking (ook al is de baarmoeder niet verwijderd)
Herhaalde loopsheden kunnen zorgen voor een blijvende verandering in het baarmoederslijmvlies. Hierdoor ontstaan er cysten, wat de baarmoeder gevoelig maakt voor infectie. Dit kan weer leiden tot een baarmoederontsteking. De enige oplossing die er dan is, is het alsnog verwijderen van de eierstokken en de baarmoeder. Dit is een risicovolle operatie, omdat hierbij de buik verder moet worden opengemaakt en de baarmoeder gevuld kan zijn met een behoorlijke hoeveelheid pus. Een gecastreerde teef krijgt geen baarmoederontsteking.
- Verminderde kans op suikerziekte
Een niet drachtige teef produceert na de loopsheid langdurig progesteron (het zwangerschapshormoon). Dit hormoon leidt tot groeihormoonproductie in de melkklieren. Dit maakt het lichaam ongevoelig voor insuline. Hierdoor kan er suikerziekte ontstaan. De kans dat een gecastreerde teef door castratie suikerziekte krijgt, is nihil.
- Verminderde kans op melkkliertumoren
Melkkliertumoren ontstaan door vrouwelijke hormonen die geproduceerd worden in de eierstokken. Hoe jonger je hond wordt gecastreerd, hoe minder lang de hormonen kunnen inwerken op het melkklierweefsel. De kans op melkkliertumoren wordt dan ook kleiner.
Nadelen castratie
- De kans op urine-incontinentie is verhoogd
Sommige teven worden binnen enkele jaren na castratie incontinent. Het risico is er vooral als er gecastreerd wordt vóór de eerste loopsheid en als de teef nog niet zindelijk is bij castratie. Door de afwezigheid van oestrogenen wordt de sluitspier van de blaas slapper. Grote hondenrassen hebben iets meer risico op incontinentie. Als de hond incontinent wordt, is dit meestal goed te behandelen met medicatie. Deze medicatie moet dan wel levenslang worden gegeven.
- De kans op overgewicht neemt toe
Na castratie veranderd de stofwisseling, omdat de hormoonhuishouding deels stil komt te liggen. Je hond loopt daardoor meer risico om zwaarder te worden als je haar dezelfde (hoeveelheid) voeding blijft geven. Het is daarom raadzaam om na castratie de voeding van je hond aan te passen.
- Langharige honden krijgen vaak een wat doffere, pluizerige beharing door een verandering van de hormoonhuishouding
- Wij horen het niet vaak, maar sommige teven worden na castratie wat feller/scherper van karakter.
- Castreren gebeurt onder volledige narcose.
Elke operatie brengt een zeker risico met zich mee, al is dit bij de huidige anesthesiemiddelen die we hebben heel klein, maar nooit nul.
Wanneer castreren?
Ons advies is om je teef te laten castreren tussen de eerste en de tweede loopsheid. De reden hiervan is dat dan de kans op het ontstaan van kwaadaardige melkkliertumoren zeven keer kleiner wordt dan bij een teef die niet – of op latere leeftijd – gecastreerd wordt.
Het juiste operatiemoment ligt ongeveer op 100 dagen na de start van de loopsheid. Wordt de operatie te dicht uitgevoerd rondom de loopsheid, dan zijn de eierstokken en de baarmoeder forser doorbloed en neemt het risico op bloedingen tijdens de operatie sterk toe. Daarnaast kan er voor een langere tijd schijndracht optreden.
De operatie
Teven tot 8 kilo castreren wij door middel van de traditionele, open buik ingreep (laparotomie). Teven boven de 8 kilo castreren wij via een kijkoperatie (laparoscopisch).
Voorbereiding op de operatie
Je hond moet nuchter zijn voor de operatie. Dat betekent dat ze de dag voor de operatie na 20:00 uur niks meer te eten mag hebben. Ze mag wel drinken. Het nuchter zijn is belangrijk omdat als je hond misselijk wordt van de narcose, ze niet kan braken. Het gevaar is dan dat ze kan stikken in haar eigen braaksel.
Zo kort mogelijk voor de operatie dient je hond uitgelaten te worden, zodat ze haar behoefte kan doen.
Hoe gaat een laparoscopische castratie in zijn werk?
Op de dag van de operatie komt je je hond brengen op het afgesproken tijdstip. Ze zal gewogen worden en daarna een injectie krijgen waar ze suffer van wordt.
Vervolgens wordt er een braunule aangelegd. Daar zal ze twee narcosemiddelen door krijgen die ervoor zorgen dat ze gaat slapen. De operatie gebeurt onder volledige narcose en is pijnloos.
Als ze slaapt, krijgt ze een tube in haar luchtpijp gebracht. Op deze manier kunnen wij haar zuurstof en gasnarcose toedienen. Vervolgens wordt het operatiegebied geschoren, gewassen en gedesinfecteerd.
De buik wordt met koolzuurgas (CO₂) opgeblazen, hierdoor ontstaat er een ruimte in de buik waardoor wij een goed beeld krijgen van alle buikorganen. Er worden vervolgens drie kleine openingen in de buikwand gemaakt. Eén incisie voor de camera, de andere twee voor de instrumenten om de eierstokken uit de buik te halen. Vervolgens wordt de eierstok opgezocht en vast gepakt. Met een brander (ligasure) worden de bloedvaten dicht gebrand en het weefsel wordt door gesneden. Als de eierstok los is, wordt er gecontroleerd of er geen bloedingen zijn. Daarna wordt de eierstok door één van de kleine sneetjes uit de buik gehaald en is de andere kant aan de beurt. Als beide eierstokken zijn verwijderd worden de wondjes gesloten met knoophechtingen. De handen van de chirurg gaan dus nooit de buik in.
Wat is het verschil tussen een laparoscopische castratie en een traditionele, open buik, castratie?
Bij de traditionele, open buik, castratie wordt er een snede ter hoogte van de navel gemaakt. Via deze weg worden de eierstokken opgetild, afgebonden en verwijderd. Indien nodig wordt ook de baarmoeder verwijderd. Je hond heeft na de operatie dus één middelgrote wond i.p.v. drie kleinere wondjes.
Het grootste voordeel van laparoscopisch opereren is een kleinere wond en dus minder pijn en sneller herstel na de operatie. Dit geldt eigenlijk alleen voor de grotere hondenrassen, omdat de drie kleine sneetjes bij kleine honden net zo groot zijn als één middelgrote. Vandaar dat wij teven boven de 8 kilo laparoscopisch castreren.
Na de operatie
Als de wond(en) dicht zijn wordt het gebied rondom de wond(en) schoongemaakt. Als er sprake is van scheeruitslag wordt er een verzachtende zalf op de huid gesmeerd. Pas als je dier kan slikken, wordt de tube verwijderd en wordt ze warm en met zo min mogelijk prikkels, weggelegd. Er wordt regelmatig gekeken hoe het met je dier gaat.
Wanneer je hond weer in de benen is, kan zij weer opgehaald worden. Je krijgt dan naast mondelinge informatie ook een brief mee met informatie over de herstelperiode. Je krijgt een pijnstiller- en onstekingsremmer mee en wat licht verteerbaar eten voor dezelfde dag en de dag na de operatie. Een Medical Pet Shirt of kraag moet voorkomen dat je hond aan de operatiewond(en) kan komen. Na 10 dagen zien wij jou en je hond graag even terug voor controle van de wond. Eventuele huidhechtingen zullen dan worden verwijderd. Daarna zijn er voor je hond geen beperkingen meer.
